Een nieuwe studie laat zien dat Fairtrade standaarden, de Fairtrade minimumprijs en premie en ondersteunende programma’s positieve effecten hebben. Het onderzoek, uitgevoerd door Mainlevel Consulting, vergelijkt Fairtrade coöperaties met niet-Fairtrade gecertificeerde organisaties. Dezelfde studie is in 10 jaar tijd drie keer gedaan en geeft dus goed inzicht in de ontwikkeling van de coöperaties door de jaren heen. De studie is uitgevoerd bij 1 Fairtrade cacaocoöperatie in Ghana, 1 Fairtrade koffiecoöperatie in Peru en bij 3 Fairtrade bananencoöperaties in Peru. De niet-gecertificeerde coöperaties in het onderzoek zijn vergelijkbaar met de gecertificeerde organisaties qua grootte en locatie.

Economische veerkracht

Boeren die lid zijn van Fairtrade organisaties laten grotere economische veerkracht zien dan niet-Fairtrade boeren. Dit komt door het vangnet van de Fairtrade minimumprijs en premie, het ontwikkelen van meerdere manieren om inkomen te verkrijgen en hogere opbrengsten. Sterke Fairtrade bananencoöperaties laten zien dat ze in staat zijn om een hogere prijs uit te onderhandelen.
• Koffieboeren van Fairtrade coöperatie La Florida in Peru lieten inkomsten zien die 50% hoger liggen dan die van niet-Fairtrade boeren (€7.340 vergeleken met €4.804 EUR).
• Productiviteit en opbrengst van cacaoboeren van Fairtrade coöperatie Kuapa Kokoo in Ghana stegen ten opzichte van die van niet-Fairtrade boeren.

Sociaal welzijn

Fairtrade organisaties kunnen sociale ontwikkeling beter ondersteunen, bijvoorbeeld door gezondheidsverzekeringen en fondsen voor onderwijs. Vrouwen hebben een actievere deelname bij Fairtrade coöperaties dan bij niet-Fairtrade organisaties. Dit laatste geldt overigens niet voor de koffiecoöperatie in het onderzoek. De vrouwen van de koffiecoöperatie ontvingen echter wel weer een hogere prijs voor de koffie dan vrouwen van een niet-Fairtrade coöperatie. Bij de cacaocoöperatie is het moeilijk om door het stigma heen te breken en discriminatie van vrouwen tegen te gaan. Het bewustzijn over kinderarbeid is hier wel heel hoog.
• Bananencoöperaties gebruikten de Fairtrade premie voor gezondheidsdiensten (dokter, operaties) en trainingen op het gebied van gezondheid, evenals voor Covid-19 gerelateerde zaken tijdens de pandemie.
• De studie concludeert dat cacaoboerinnen nog steeds kwetsbaar zijn in vergelijking met mannen. Maar Fairtrade leden van cacaocoöperatie Kuapa Kokoo in Ghana gaven aan dat de vrouwen de afgelopen jaren meer macht kregen bij het nemen van beslissingen.

Goed bestuur

Goed bestuur heeft invloed op transparantie en het nemen en uitvoeren van beslissingen op sociaal, financieel en milieugebied. Fairtrade organisaties zijn transparanter en hebben meer financiële mogelijkheden om democratisch te werken dan niet-Fairtrade organisaties. Dit is ook deels te danken aan de Fairtrade premie, want de boeren moeten op een democratische manier beslissen hoe deze premie wordt besteed.
• De La Florida koffiecoöperatie gebruikte de Fairtrade premie om te herstellen van ernstige verliezen na de koffieroest epidemie in 2014/2015. Boerenleden ontvingen ook cashbetalingen om te werken aan verbetering van productiviteit en kwaliteit.
• De bananen- en koffiecoöperaties zijn sterke en transparante organisaties met een stevige lobbyrol in de regio.

Milieu

De Fairtrade organisaties laten verschillende ontwikkelingen zien op het gebied van milieu. Ze hebben allemaal inspanningen verricht om bodemkwaliteit te verbeteren. Bewustzijn van milieuproblemen is in het algemeen hoog, maar Covid-19 en stijgende kosten zorgden voor minder investeringen in het milieu dan in 2018.
• Milieubewustzijn onder bananenboeren is toegenomen, met een grotere focus op bodemkwaliteit en afvalvermindering. Het plastic dat de bananen beschermt wordt nu verzameld voor recycling en niet meer verbrand.
• De cacaocoöperatie is actief met projecten om ontbossing te stoppen en heeft als enige cacaocoöperatie het Cocoa Forest Initiative (CFI) ondertekend (een commitment om ontbossing te beëindigen, aan herbebossing te werken en bij te dragen aan vermindering van CO2 uitstoot). Dit doet ze door agroforestry, de combinatie van landbouw en bosbouw. Dit betekent bijvoorbeeld het verbouwen van cacaobomen, fruitbomen en andere gewassen op hetzelfde perceel.

Kortom

Boeren profiteren, ook in tijden van wereldwijde crises, van sterkere samenwerkingsstructuren, betere economische veerkracht, groter sociaal welzijn en goed bestuur. Fairtrade helpt om al deze elementen te ontwikkelen.
Help ook mee en koop Fairtrade!